Historia Śląska

Krótkie lub dłuższe teksty na tematy związane z historią Górnego Śląska, instytucji działających na tym terenie przed 1945 rokiem.
Spis artykułów w tej kategorii:
1. Pływacka reprezentacja Śląska
2. Budynek urzędu rejencji opolskiej
3. Państwo śląskie, język i kultura
4. Narodowość śląska
5. Mniejszość niemiecka, a narodowość śląska
6. Granice Górnego Śląska
7. Oberschlesien
8. Wykaz biskupów wrocławskich do 1945 roku
9. Ludność wiejska na Górnym Śląsku w XVIII wieku
10. Cechy Górnoślązaków na przełomie XVIII i XIX wieku
11. Dzieje sądownictwa na Górnym Śląsku w XVIII-XX wieku (zarys)


Dolina Dramy widokówka czarno biała
Niemieckie państwo narodowe powstało w roku 1871, a jego polski odpowiednik 47 lat później, w roku 1918. Obydwa, wzorując się na Francji, jako normatywnym modelu organizacji państwowości, przyjęły ideę totalnej homogeniczności (jednorodności) językowo-etnicznej. Niemcy miały być państwem dla wszystkich niemieckomówiących, a najlepiej jeszcze wyznania protestanckiego. Tak samo Polska miała stać się państwem wyłącznie dla Polaków,… kontynuuj czytanie T. Kamusella, Krótka historia Ślązaków w okrutnym XX stuleciu widziana przez pryzmat technik prześladowania grupowego

T. Kamusella, Krótka historia Ślązaków w okrutnym XX stuleciu widziana ...


flaga
Najbardziej znany to tzw. Annaberglied: „Oberschlesien ist mein Liebes Heimatland”(„Pieśń Góry Świętej Anny. Górny Śląsk to moja ukochana Ojczyzna”, popularny w okresie międzywojennym. Jego słowa w tłumaczeniu na język polski brzmią następująco: Górny Śląsk to moja ukochana ojczyzna, Gdzie spogląda się z Góry Świętej Anny w daleki kraj. Gdzie ludzie pozostają wierni w najcięższych czasach,… kontynuuj czytanie Hymn Górnego Śląska

Hymn Górnego Śląska



symbol górniczy
Krótki reportaż, zrealizowany w 2011 r. o tym kim są Ślązacy, jak siebie identyfikują, czy są odrębną nacją. Warto obejrzeć. Szacunkowo jest ich ponad 2,5 miliona… Drukuj / PDF

Być Ślązakiem to brzmi dumnie


O tym, że reprezentacja Śląska w piłce nożnej istnieje wie zapewne wiele osób. Swoje sukcesy święciła ona w okresie międzywojennym, kiedy istniały reprezentacje Polskiego i Niemieckiego Śląska (20 wspólnych meczów). Wielu zawodników tamtych drużyn występowało także w swoich reprezentacjach państwowych. Wśród nich jedną z największych gwiazd był Ernest Wilimowski, zawodnik zarówno reprezentacji Polski, jak i… kontynuuj czytanie Pływacka reprezentacja Śląska

Pływacka reprezentacja Śląska



Budynek rejencji opolskiej ok. 1933 r.
Reformy pruskie w latach 1807-1818 zlikwidowały wiele pozostałości ustroju feudalnego. Również w administracji śląskiej usunęły ostatnie ślady mozaiki czasów habsburskich. W 1815 r. Śląsk stał się częścią Związku Niemieckiego, a 1 maja 1816 r. powstała Prowincja Śląska (Provinz Schlesien), której siedziba mieściła się we Wrocławiu. Likwidacji uległy utworzone tuż po zajęciu Śląska przez Fryderyka kamery wojenno-dominialne,… kontynuuj czytanie Budynek urzędu rejencji opolskiej

Budynek urzędu rejencji opolskiej


mapa Śląska z 1561
Pisząc państwo śląskie, myślimy od razu – naród śląski. Pomijając skomplikowane wywody na temat sposobów definiowania narodu, podniosę jedynie kwestię językową, jako najłatwiej uchwytną, bo zafiksowaną w pismach z poprzednich epok. Niniejszy tekst odnosi się głównie do Górnego Śląska, którego specyfika – co nie jest niczym odkrywczym – różni się, od Śląska Dolnego. Nawet w… kontynuuj czytanie Państwo śląskie, język i kultura

Państwo śląskie, język i kultura



Górny Śląsk od czasów plemiennych był regionem pogranicza. Na takim terenie niezmiernie trudno ustalić przynależność narodową według obiektywnych kryteriów. Decydujące często są rozstrzygnięcia jednostkowe, opierające się o przeżycia własne lub bliskich. Decyzja podejmowana jest w oparciu o przesłanki religijne, duchowe, historyczne, socjalne, gospodarcze itd. Sam język nie jest tu kwestią najważniejszą. (O. Ulitz, Oberschlesien. Aus… kontynuuj czytanie Narodowość śląska

Narodowość śląska


Często przeciwstawia się mniejszość niemiecką na Śląsku osobom deklarującym narodowość śląską. Tego rodzaju przeciwstawienie opcji niemieckiej dążeniom Górnoślązaków, niejednokrotnie forsowane przez władze niemieckie jeszcze niespełna sto lat temu, w czasach obecnych wydaje się z gruntu pozbawione sensu. Zdecydowana większość osób deklarujących narodowość niemiecką jednocześnie podkreśla swoją śląskość w tym znaczeniu, że czują się raczej śląskimi… kontynuuj czytanie Mniejszość niemiecka, a narodowość śląska

Mniejszość niemiecka, a narodowość śląska



Granice Górnego Śląska ustaliły się dosyć wyraźnie w ciągu minionych wieków, co nie oznacza, że nigdy nie ulegały – i to znacznym – przesunięciom lub wewnętrznym podziałom. Przykładowo działania takie jak te z XII wieku, gdy Kazimierz zwany później Sprawiedliwym wydzielił z Małopolski ziemię bytomską i oświęcimską, przesunęły trwale tereny górnośląskie na wschód. Obecnie na… kontynuuj czytanie Granice Górnego Śląska

Granice Górnego Śląska


Schlesien, zwischen den mitteleuropäischen Tälern und den Gebirgszügen Südeuropas gelegen, ist seit Jahrhunderten eine Brücke zwischen Westeuropa und dem Osten, zwischen den Donauländern und Polen. Es führten hierher seit dem Mittelalter Wege vom Osten nach Westen über Bytom (Beuthen), Opole (Oppeln), Wrocław (Breslau) und von Süden nach Norden über das Mährische Tor. Sein westlicher Teil… kontynuuj czytanie Oberschlesien

Oberschlesien